每天成语
background texture
< 恍然大悟听天由命 >

喜新厌旧

*Phần giải thích trên trang này được AI tạo ra. Vui lòng lưu ý có thể có thông tin chưa chính xác.

1. Thông tin cơ bản

  • Pinyin: xǐ xīn yàn jiù
  • Bản dịch tiếng Việt: Hỷ tân yếm cựu (Thích mới nới cũ)
  • Cấu tạo thành ngữ: 「喜」（Hỷ: Thích, vui mừng, ưa chuộng）＋「新」（Tân: Cái mới, người mới）＋「厌」（Yếm: Chán ghét, không còn hứng thú）＋「旧」（Cựu: Cái cũ, người cũ）
  • Ý nghĩa: Chỉ việc vừa thấy cái mới đã lập tức yêu thích và nảy sinh tâm lý chán ghét, ruồng bỏ cái cũ (những thứ đang có hoặc người đang gắn bó). Đây thường là lời phê phán dành cho những người có tính cách chóng chán hoặc không chung thủy trong tình cảm.

2. Ý nghĩa chi tiết và sắc thái

「喜新厌旧」 bao gồm các sắc thái sau.

  • Sự không chung thủy trong tình cảm: Ngữ cảnh phổ biến nhất là tình yêu và hôn nhân. Nó chỉ thái độ coi thường người bạn đời cũ để chạy theo những đối tượng mới mẻ.
  • Tính chóng chán với đồ vật và trào lưu: Không chỉ trong quan hệ người với người, thành ngữ này còn dùng cho đồ đạc (quần áo, đồ công nghệ) hoặc sở thích cá nhân.

3. Cách dùng

「喜新厌旧」 chủ yếu được dùng trong các bối cảnh sau.

  • Phê phán trong quan hệ tình cảm: Dùng để chỉ trích những người ngoại tình hoặc thay đổi người yêu liên tục trong thời gian ngắn.
    • Ví dụ:「他是个喜新厌旧的人，见一个爱一个，从来没有长久的感情。」
      （Anh ta là kẻ hỷ tân yếm cựu, cứ gặp ai là yêu người đó, chưa bao giờ có một mối tình lâu dài.)
  • Mô tả hành vi tiêu dùng hoặc tính cách: Dùng để miêu tả những người luôn muốn đổi đồ mới ngay khi chúng vừa ra mắt hoặc người có sở thích thay đổi xoành xoạch.
    • Ví dụ:「现在的消费者大多喜新厌旧，手机才用了一年就要换新款。」
      （Người tiêu dùng hiện nay đa số đều hỷ tân yếm cựu, điện thoại mới dùng được một năm đã muốn đổi sang mẫu mới.)
  • Tự phản tỉnh hoặc nói đùa: Có thể dùng để tự trào về tính cách nhanh chán của bản thân.
    • Ví dụ:「我承认我有点喜新厌旧，这件衣服买回来穿了一次就不想穿了。」
      （Tôi thừa nhận mình hơi hỷ tân yếm cựu, bộ quần áo này mua về mới mặc một lần đã không muốn mặc lại nữa.)

Ví dụ khác:

  1. 在这个快节奏的时代，喜新厌旧似乎成了一种普遍的心态。
    （Trong thời đại nhịp sống nhanh này, việc hỷ tân yếm cựu dường như đã trở thành một tâm lý phổ biến.）
  2. 你不能因为喜新厌旧就抛弃陪伴你多年的老朋友。
    （Bạn không thể vì hỷ tân yếm cựu mà vứt bỏ những người bạn cũ đã đồng hành cùng mình nhiều năm.）
  3. 这家公司为了迎合顾客喜新厌旧的心理，不断推出新包装。
    （Công ty này liên tục tung ra bao bì mới để chiều lòng tâm lý hỷ tân yếm cựu của khách hàng.）
  4. 由于他喜新厌旧的毛病，家里的旧玩具堆积如山。
    （Do thói xấu hỷ tân yếm cựu của nó mà đồ chơi cũ trong nhà chất đống như núi.）

4. Bối cảnh văn hóa và lưu ý

  • Nguồn gốc: Biểu hiện này được tìm thấy trong tiểu thuyết Nhi nữ anh hùng truyện (儿女英雄传) thời nhà Thanh. Có đoạn viết: 'Chẳng sợ ngươi có tâm địa hỷ tân yếm cựu...'
  • Giá trị đạo đức: Trong văn hóa Á Đông truyền thống, việc trân trọng ân nghĩa cũ là một đức tính tốt, như câu nói 'Tào khang chi thê bất hạ đường' (Người vợ cùng chịu khổ cực thì không bỏ). Do đó, 'Hỷ tân yếm cựu' mang sắc thái phê phán rất nặng nề.
  • Cách dùng hiện đại: Trong xã hội tiêu dùng, nó đôi khi được dùng như một thuật ngữ tiếp thị trung lập để chỉ 'tâm lý thích cái mới' của khách hàng.

5. Thành ngữ tương tự và trái nghĩa

6. Tóm tắt

Thành ngữ **Hỷ tân yếm cựu (喜新厌旧)** có nghĩa đen là 'vui mừng vì cái mới, chán ghét cái cũ'. Trong tiếng Việt, nó tương đương với câu 'Có mới nới cũ', chủ yếu dùng để chỉ trích sự thay lòng đổi dạ trong tình yêu. Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, nó còn được dùng để mô tả tâm lý người tiêu dùng thích chạy theo mốt hoặc những người có tính cách thiếu kiên định, nhanh chán.

Bài luận thành ngữ

xǐ xīn yàn jiù
喜新厌旧
Có mới nới cũ
wǒ men我们měi gè每个rén人，kě néng可能dōu都yǒu有guò过zhè yàng这样yī zhǒng一种tǐ yàn体验。

Mỗi người trong chúng ta có lẽ đều từng có trải nghiệm như thế này.

dāng当nǐ你gāng刚mǎi买le了yī bù一部xīn新shǒu jī手机，huò zhě或者yī jiàn一件xīn新yī fú衣服shí时，nǐ你huì会jué de觉得tā它wán měi wú quē完美无缺。

Khi bạn vừa mua một chiếc điện thoại mới, hoặc một bộ quần áo mới, bạn sẽ cảm thấy nó thật hoàn hảo.

nǐ你xiǎo xīn yì yì小心翼翼dì地bǎo hù保护tā它，shèn zhì甚至zhǐ shì只是kàn看zhe着tā它，xīn lǐ心里dōu都huì会jué de觉得gāo xìng高兴。

Bạn nâng niu bảo vệ nó, thậm chí chỉ cần nhìn thôi cũng thấy vui trong lòng.

kě shì可是，guò过le了yī duàn一段shí jiān时间，yě xǔ也许cái才jǐ gè几个yuè月，nà那gǔ股xīng fèn兴奋jìn er劲儿guò qù过去le了。

Nhưng rồi, sau một thời gian, có lẽ chỉ vài tháng, sự phấn khích đó qua đi.

suī rán虽然dōng xī东西bìng并méi yǒu没有huài坏，gōng néng功能yě也shì是hǎo好de的，dàn但nǐ你kāi shǐ开始jué de觉得tā它méi没nà me那么shùn yǎn顺眼le了。

Mặc dù đồ vật không hề hỏng, chức năng vẫn tốt, nhưng bạn bắt đầu cảm thấy nó không còn thuận mắt nữa.

shèn zhì甚至，dāng当nǐ你kàn dào看到gēng xīn更新de的kuǎn shì款式chū xiàn出现shí时，nǐ你huì会mò míng莫名dì地jué de觉得shǒu lǐ手里de的zhè ge这个“jiù旧dōng xī东西”yǒu xiē有些ài yǎn碍眼，xiǎng yào想要bǎ把tā它huàn diào换掉。

Thậm chí, khi thấy những mẫu mã mới hơn xuất hiện, bạn sẽ cảm thấy món "đồ cũ" trên tay mình thật vướng mắt một cách khó hiểu và muốn thay thế nó.

zhōng wén中文lǐ里，yǒu有yí gè一个chéng yǔ成语fēi cháng非常jīng zhǔn精准dì地gài kuò概括le了zhè zhǒng这种xīn lǐ心理，jiào叫“xǐ xīn yàn jiù喜新厌旧”。

Trong tiếng Trung, có một thành ngữ khái quát rất chính xác tâm lý này, gọi là 喜新厌旧.

zì miàn字面shàng上kàn看，tā它fēi cháng非常zhí bái直白：“xǐ喜”shì是xǐ huān喜欢，“xīn新”shì是xīn xiān新鲜de的shì wù事物；“yàn厌”shì是yàn juàn厌倦、xián qì嫌弃，“jiù旧”shì是yǐ jīng已经yōng yǒu拥有de的、shú xī熟悉de的shì wù事物。

Về mặt chữ, nó rất trực diện: 喜 là thích, 新 là sự vật mới mẻ; 厌 là chán ghét, ruồng bỏ, 旧 là sự vật đã sở hữu, quen thuộc.

hé qǐ lái合起来，jiù shì就是xǐ huān喜欢xīn新de的，yàn qì厌弃jiù旧de的。

Hợp lại, nghĩa là thích cái mới, chán bỏ cái cũ.

zài在dà duō shù大多数qíng kuàng情况xià下，zhè这shì是yí gè一个dài yǒu带有biǎn yì贬义sè cǎi色彩de的cí词。

Trong hầu hết các trường hợp, đây là một từ mang sắc thái tiêu cực.

rén men人们cháng yòng常用tā它lái来pī píng批评yí gè一个rén人zài在gǎn qíng感情shàng上de的bù不zhuān yī专一——jīn tiān今天xǐ huān喜欢zhè ge这个，míng tiān明天yù dào遇到gèng更yǒu有xīn xiān gǎn新鲜感de的rén人，jiù就pāo qì抛弃le了zhī qián之前de的bàn lǚ伴侣。

Người ta thường dùng nó để chỉ trích sự không chung thủy của một người trong tình cảm - hôm nay thích người này, ngày mai gặp người mới mẻ hơn thì ruồng bỏ người bạn đời trước đó.

yīn wèi因为zài在rén jì guān xì人际关系zhōng中，wǒ men我们kàn zhòng看重de的shì是zhōng chéng忠诚hé和cháng jiǔ长久，ér而bú shì不是bù duàn不断dì地gēng huàn更换。

Bởi vì trong các mối quan hệ nhân sinh, chúng ta coi trọng sự trung thành và lâu dài, chứ không phải là sự thay đổi liên tục.

dàn shì但是，rú guǒ如果wǒ men我们pāo kāi抛开dào dé道德píng pàn评判，jǐn jǐn仅仅cóng从rén xìng人性de的jiǎo dù角度kàn看，“xǐ xīn yàn jiù喜新厌旧”qí shí其实jiē shì揭示le了yí gè一个hěn很shēn kè深刻de的xīn lǐ心理zhēn xiàng真相：rén lèi人类tiān shēng天生jiù就duì对“biàn huà变化”gǎn dào感到xīng fèn兴奋，ér而duì对“chóng fù重复”gǎn dào感到má mù麻木。

Nhưng nếu chúng ta gạt bỏ những phán xét đạo đức, chỉ nhìn từ góc độ nhân tính, 喜新厌旧 thực chất đã hé lộ một sự thật tâm lý sâu sắc: con người bẩm sinh luôn cảm thấy phấn khích với sự "thay đổi" và cảm thấy tê liệt với sự "lặp lại".

zhè ge这个chéng yǔ成语zuì最zhí de值得wán wèi玩味de的dì fāng地方，qí shí其实bù不zài在“xǐ xīn喜新”，ér而zài在“yàn jiù厌旧”。

Điểm đáng suy ngẫm nhất của thành ngữ này thực ra không nằm ở 喜新, mà là ở 厌旧.

xǐ huān喜欢měi hǎo美好de的、xīn xiān新鲜de的shì wù事物，shì是rén人de的běn néng本能，zhè这bìng并méi yǒu没有cuò错。

Thích những sự vật tốt đẹp, mới mẻ là bản năng của con người, điều đó không sai.

dàn但“yàn jiù厌旧”què shì却是yī zhǒng一种hěn很wēi xiǎn危险de的xīn tài心态。

Nhưng 厌旧 lại là một trạng thái tâm lý rất nguy hiểm.

tā它yì wèi zhe意味着，nǐ你fǒu dìng否定yī yàng一样dōng xī东西de的jià zhí价值，jǐn jǐn仅仅shì是yīn wèi因为nǐ你duì对tā它tài太shú xī熟悉le了。

Nó có nghĩa là bạn phủ nhận giá trị của một thứ gì đó chỉ vì bạn đã quá quen thuộc với nó.

bǐ rú比如，yí gè一个péi bàn陪伴nǐ你hěn很jiǔ久de的péng yǒu朋友，yīn wèi因为tài太shú xī熟悉，nǐ你kě néng可能jué de觉得tā他shuō huà说话méi yǒu没有xīn yì新意；yī fèn一份zuò做le了hěn很jiǔ久de的gōng zuò工作，yīn wèi因为tài太shùn shǒu顺手，nǐ你kě néng可能jué de觉得tā它kū zào枯燥fá wèi乏味。

Ví dụ, một người bạn đồng hành cùng bạn đã lâu, vì quá quen thuộc, bạn có thể thấy họ nói chuyện không có gì mới mẻ; một công việc đã làm từ lâu, vì quá thuần thục, bạn có thể thấy nó thật tẻ nhạt.

zhè shí hòu这时候，nǐ你kě néng可能huì会wù yǐ wéi误以为nà ge那个“xīn新de的”xuǎn zé选择yí dìng一定gèng更hǎo好。

Lúc này, bạn có thể lầm tưởng rằng lựa chọn "mới" kia chắc chắn sẽ tốt hơn.

dàn但wǎng wǎng往往děng等nǐ你zhēn de真的huàn换le了xīn新de的，guò过bù不le了duō jiǔ多久，nà ge那个“xīn新de的”yě也huì会biàn chéng变成“jiù旧de的”，nǐ你yòu又huì会kāi shǐ开始xīn新yī lún一轮de的yàn juàn厌倦。

Nhưng thường thì khi bạn thực sự đổi sang cái mới, chẳng bao lâu sau, cái "mới" đó cũng sẽ trở thành cái "cũ", và bạn lại bắt đầu một vòng lặp chán nản mới.

suǒ yǐ所以，“xǐ xīn yàn jiù喜新厌旧”zhè ge这个cí词，xiàng像shì是yí miàn一面jìng zi镜子。

Vì vậy, cụm từ 喜新厌旧 giống như một tấm gương.

tā它tí xǐng提醒wǒ men我们：dāng当wǒ men我们xiǎng yào想要pāo qì抛弃mǒu yàng某样dōng xī东西huò或mǒu duàn某段guān xì关系shí时，shì是yīn wèi因为tā它zhēn de真的biàn huài变坏le了，hái shì还是jǐn jǐn仅仅yīn wèi因为wǒ men我们de的xīn心wú fǎ无法rěn shòu忍受píng dàn平淡？

Nó nhắc nhở chúng ta: khi chúng ta muốn từ bỏ một thứ gì đó hoặc một mối quan hệ nào đó, là vì nó thực sự đã trở nên tồi tệ, hay chỉ vì trái tim chúng ta không thể chịu đựng được sự bình lặng?

xià cì下次，dāng当nǐ你jí dù极度kě wàng渴望huàn换yí gè一个xīn新de的huán jìng环境，huò zhě或者duì对shēn biān身边shú xī熟悉de的yī qiè一切gǎn dào感到bù nài fán不耐烦shí时，nǐ你kě yǐ可以shì zhe试着yòng用zhè ge这个cí词wèn问wèn问zì jǐ自己。

Lần tới, khi bạn cực kỳ khao khát thay đổi một môi trường mới, hoặc cảm thấy mất kiên nhẫn với tất cả những gì quen thuộc xung quanh, bạn có thể thử dùng từ này để tự hỏi chính mình.

yě xǔ也许nǐ你huì会fā xiàn发现，zhēn zhèng真正de的wèn tí问题，bìng并bú shì不是jiù旧de的dōng xī东西bù gòu不够hǎo好，ér shì而是wǒ men我们shī qù失去le了zài在shú xī熟悉de的shì wù事物zhōng中fā xiàn发现měi hǎo美好de的néng lì能力。

Có lẽ bạn sẽ nhận ra rằng, vấn đề thực sự không phải là những thứ cũ không đủ tốt, mà là chúng ta đã đánh mất khả năng khám phá vẻ đẹp trong những điều quen thuộc.

Hướng dẫn sử dụng tính năng 造句

Luyện 造句📝

Hãy viết câu dùng 喜新厌旧!

0/50